เหงือกในผู้สูงอายุ: ปัญหาที่เจอบ่อย

ได้เลย ปรับให้ละเอียดขึ้นทุกข้อเลย

ผู้สูงอายุคือกลุ่มที่ต้องดูแล "เหงือก" เป็นพิเศษ 🦷เมื่ออายุมากขึ้น ร่างกายเปลี่ยนแปลง โรคประจำตัวสะสม และยาที่ทานอยู่ทุกวัน ล้วนส่งผลโดยตรงต่อสุขภาพช่องปากทั้งนั้น จนหลายคนต้องสูญเสียฟันแท้ในช่วงบั้นปลายชีวิตโดยไม่รู้ตัวสรุปปัญหาเหงือกที่พบบ่อยในผู้สูงอายุมาให้ดูกัน **1️⃣ โรคปริทันต์อักเสบเรื้อรัง (Chronic Periodontitis)**ปัญหาอันดับหนึ่งที่พบในผู้สูงอายุ เกิดจากการสะสมของแผ่นคราบจุลินทรีย์และหินปูนมานานหลายสิบปีโดยไม่ได้รับการดูแลอย่างถูกต้อง แบคทีเรียในคราบเหล่านี้จะค่อยๆ ทำลายเนื้อเยื่อเหงือกและกระดูกเบ้าฟัน จนกระดูกละลายหายไปมาก ส่งผลให้ฟันโยก เคลื่อนตำแหน่ง มีกลิ่นปากเรื้อรัง และเคี้ยวอาหารได้ลำบากขึ้นเรื่อยๆที่น่ากังวลคือโรคนี้ดำเนินไปอย่างเงียบๆ ไม่เจ็บปวด จนกว่ากระดูกจะถูกทำลายไปมากแล้ว และกระดูกที่หายไปไม่สามารถงอกกลับมาได้เองตามธรรมชาติ **2️⃣ ภาวะเหงือกร่น (Gum Recession)**เกิดจากหลายปัจจัยร่วมกัน ทั้งอายุที่มากขึ้น การแปรงฟันแรงเกินไปมาตลอดชีวิต และผลสะสมจากโรคเหงือกที่ไม่ได้รับการรักษา เมื่อเหงือกร่นลง รากฟันที่ไม่มีเคลือบฟันปกป้องจะโผล่ขึ้นมาสัมผัสกับอาหารและอุณหภูมิโดยตรงผลที่ตามมาคือเสียวฟันเวลากินอาหารร้อน เย็น หรือหวาน รวมถึงเสี่ยงต่อ ฟันผุบริเวณรากฟัน ซึ่งลุกลามเร็วและรักษายากกว่าฟันผุทั่วไปมาก เนื่องจากรากฟันมีความแข็งแรงน้อยกว่าตัวฟัน **3️⃣ อาการปากแห้ง (Xerostomia)**ผู้สูงอายุส่วนใหญ่ทานยาหลายชนิด ไม่ว่าจะเป็นยาลดความดัน ยาเบาหวาน ยาแก้แพ้ หรือยาขับปัสสาวะ ยาเหล่านี้มีผลข้างเคียงร่วมกันอย่างหนึ่งคือทำให้ต่อมน้ำลายผลิตน้ำลายได้น้อยลงน้ำลายมีบทบาทสำคัญมากในการปกป้องช่องปาก ทั้งการชะล้างแบคทีเรีย ปรับสมดุลความเป็นกรด และเคลือบผิวฟัน เมื่อน้ำลายน้อยลง แบคทีเรียเติบโตได้ดีกว่าปกติ ทำให้เหงือกอักเสบลุกลามเร็ว ฟันผุเกิดขึ้นง่าย และมีกลิ่นปากเรื้อรังตามมา **4️⃣ เหงือกโตจากผลข้างเคียงของยา (Drug-induced Gingival Overgrowth)**ยาบางกลุ่มที่ผู้สูงอายุใช้เป็นประจำ เช่น ยาลดความดันกลุ่มปิดกั้นช่องแคลเซียม (เช่น Amlodipine, Nifedipine) ยากันชัก และยากดภูมิคุ้มกัน อาจกระตุ้นให้เนื้อเยื่อเหงือกเพิ่มจำนวนเซลล์มากผิดปกติ จนเหงือกบวมหนาตัวขึ้นและค่อยๆ ปิดตัวฟันเหงือกที่โตผิดปกตินี้ทำความสะอาดได้ยากมาก แผ่นคราบจุลินทรีย์จึงสะสมลึกขึ้นเรื่อยๆ และนำไปสู่การติดเชื้อในเนื้อเยื่อเหงือกในที่สุด ในบางรายอาจต้องได้รับการผ่าตัดแก้ไขร่วมกับการปรับเปลี่ยนยา ปัญหาเหล่านี้ป้องกันและดูแลได้ ถ้าพบผู้เชี่ยวชาญตั้งแต่เนิ่นๆ