โรคเหงือกอักเสบ/โรคปริทันต์อักเสบ ทำไมถึงมีผลกระทบทั้งร่างกาย?
เพราะมันไม่ใช่แค่โรคในช่องปาก แต่เป็น “โรคอักเสบเรื้อรังของทั้งร่างกาย” เมื่อเหงือกเกิดการอักเสบ เชื้อแบคทีเรียและสารอักเสบสามารถเข้าสู่กระแสเลือด ทำให้เกิดการอักเสบของร่างกาย ซึ่งเป็นกลไกสำคัญที่เชื่อมโยงเหงือกกับโรคเรื้อรังหลายระบบ

โรคเหงือกอักเสบ/โรคปริทันต์อักเสบ ทำไมถึงมีผลกระทบทั้งร่างกาย?
โรคเหงือกอักเสบและโรคปริทันต์อักเสบ ไม่ได้เป็นเพียงปัญหาในช่องปากเท่านั้น แต่เป็น โรคอักเสบเรื้อรัง ที่สามารถส่งผลต่อสุขภาพทั่วทั้งร่างกายได้ เมื่อเหงือกเกิดการอักเสบ เชื้อแบคทีเรียและสารกระตุ้นการอักเสบอาจเข้าสู่กระแสเลือด ทำให้เกิด การอักเสบในร่างกาย (systemic inflammation) ซึ่งเป็นปัจจัยสำคัญที่เกี่ยวข้องกับโรคเรื้อรังหลายชนิด
งานวิจัยจำนวนมากพบว่าโรคปริทันต์อักเสบมีความเชื่อมโยงกับโรคสำคัญ เช่น
- โรคเบาหวาน
- โรคหัวใจและหลอดเลือด
- โรคอ้วน
- โรคไต
- โรคข้ออักเสบรูมาตอยด์
- โรคสมองเสื่อม
- การคลอดก่อนกำหนด
- และมะเร็งบางชนิด
ตัวอย่างเชิงวิชาการ เช่น ผู้ป่วยเบาหวานมักควบคุมน้ำตาลได้ยากขึ้นเมื่อมีการอักเสบของเหงือก และมีโอกาสเป็นโรคปริทันต์อักเสบรุนแรงมากกว่าคนทั่วไปหลายเท่า ด้านโรคหัวใจพบว่าเชื้อจากเหงือกอักเสบสามารถเข้าสู่หลอดเลือดและเกี่ยวข้องกับการเกิดไขมันอุดตัน ทำให้เสี่ยงต่อโรคหัวใจและหลอดเลือดเพิ่มขึ้น
ด้วยเหตุนี้ โรคปริทันต์อักเสบจึงถือเป็น ปัจจัยเสี่ยงด้านสุขภาพทั้งร่างกาย ไม่ใช่เพียงโรคในช่องปาก การอักเสบเรื้อรังจากเหงือกทำให้ระดับสารอักเสบในเลือดเพิ่มขึ้น ส่งผลให้ร่างกายอ่อนแอและเพิ่มโอกาสเกิดโรคเรื้อรังหลายระบบ
ข่าวดี คือ โรคเหงือกสามารถรักษาและควบคุมได้ การขูดหินปูน เกลารากฟัน และการดูแลช่องปากอย่างสม่ำเสมอสามารถลดการอักเสบและช่วยให้ควบคุมโรคประจำตัวดีขึ้น เช่น ลดระดับน้ำตาลในเลือด ลดความเสี่ยงโรคหัวใจ และลดโอกาสการคลอดก่อนกำหนด
ดังนั้น “การดูแลเหงือกให้แข็งแรง” คือ การดูแลสุขภาพทั้งร่างกายไปพร้อมกัน การตรวจสุขภาพช่องปากเป็นประจำ และการประสานงานระหว่างทันตแพทย์กับแพทย์ที่ดูแลโรคประจำตัว จะช่วยลดความเสี่ยงของโรครุนแรงและส่งเสริมสุขภาพโดยรวมในระยะยาว
เหงือกดี สุขภาพดี โดย ...
รองศาสตราจารย์ ทพญ.มุทิตา ว่องสุวรรณเลิศ (หมอโอ๊ะ)
อนุมัติบัตรผู้เชี่ยวชาญเฉพาะทางโรคปริทันต์ (Periodontist)
บทความที่เกี่ยวข้อง

ขูดหินปูน vs. เกลารากฟัน: ความแตกต่างที่สำคัญในการรักษาโรคเหงือก
ขูดหินปูนและเกลารากฟันเป็นหัตถการที่แตกต่างกัน แต่มีความต่อเนื่องกันในการรักษาโรคเหงือก โดยการขูดหินปูนมุ่งเน้นการทำความสะอาดคราบและหินปูนบริเวณผิวฟันและขอบเหงือก ขณะที่การเกลารากฟันเป็นการรักษาที่ลึกขึ้น ใช้ในกรณีที่โรคลุกลามลงใต้เหงือกและเริ่มกระทบต่อโครงสร้างที่ยึดฟัน

ความแตกต่างของ เหงือกสุขภาพดี เหงือกอักเสบ และปริทันต์อักเสบ : มองในมุมอาการทางคลินิก
สุขภาพเหงือกเป็นพื้นฐานสำคัญของสุขภาพช่องปากทั้งหมด เพราะมีผลโดยตรงต่อการเก็บรักษาฟัน การเคี้ยวอาหาร และสุขภาพร่างกายโดยรวม แต่สิ่งที่หลายคนไม่ทราบคือ สภาวะเหงือกแต่ละระดับ—เหงือกสุขภาพดี เหงือกอักเสบ และปริทันต์อักเสบ—มีความแตกต่างกันอย่างมาก ทั้งทางคลินิกและระดับจุลินทรีย์ใต้เหงือก บทความนี้จะช่วยให้คุณแยกแยะทั้งสามสภาวะได้ง่ายขึ้น เพื่อจะได้ดูแลเหงือกของตัวเองได้อย่างถูกต้องตั้งแต่ต้น

เหงือกบวม แดง เลือดออก เกิดจากอะไร?
เหงือกบวม เหงือกแดง หรือมีเลือดออกเวลาแปรงฟัน ไม่ใช่เรื่องปกติ อาจเป็นสัญญาณโรคเหงือกและปริทันต์อักเสบ หากรู้ทันและรักษาเร็ว สามารถป้องกันฟันโยกและการสูญเสียฟันได้